Хүний хөгжил, нийгмийн бодлогын байнгын хорооны /2025.11.04/-ний өдрийн хуралдаанаар Улсын Их Хурлын гишүүн С.Эрдэнэболдоос Эрүүл монгол хүний эрхийн баталгааг хангах талаар Эрүүл мэндийн сайдад хандсан асуулгын хариуг хэлэлцлээ.

Хэлэлцэж буй асуудалтай холбогдуулан УИХ-ын гишүүн Д.Рэгдэл Эрүүл мэндийн сайдад хандаж асуулт асуулаа.

Бидний амьдрал, боловсролын эх үүсвэр бол эрүүл монгол хүн байх юм. Эрүүл монгол хүний асуудал зөвхөн ЭМЯ-ны ч асуудал биш. Ялангуяа хүн бүр өөрийн эрүүл мэндэд анхаарал тавиад явбал эмнэлгийн ачаалал эрс багасахаар барахгүй эрүүл мэндтэй холбоотой улсын хэмжээний олон үзүүлэлт сайжрах нь ойлгомжтой.

Сүүлийн 10 жилийн байдлаас харахад манай улсын нийгэм, эдийн засгийн салбарууд дотроос нэлээд сайн явж байгаа салбар бол эрүүл мэнд.

Үзүүлэлтүүдийг авч үзвэл нярайн эндэгдэл тогмтол буурч байна, дундаж наслалт бодитоор нэмэгдэж буй.

Гурав дахь үзүүлэлт нь шилдэг тэргүүний технологи дамжуулалт нь эрүүл мэндийн салбарт хамгийн сайн хийгдэж байна. Тухайлбал, эрхтэн шилжүүлэх, мэс ажилбарын шинэ технологиуд маш сайн нэвтэрч байна. Энэ салбар дэмжээд явбал тун боломжийн болчихсон байна гэдгийг ковидын он жилүүдэд харсан. Тэр үеийн 1000 өвчтөнд ногдох нас баралтын тоогоор Монгол Улс дэлхийн дунджаас 3 дахин бага байв. Хэл ам байсан ч эрүүл мэндийн салбар хийж чадсан.

Асуулгатай холбоотой 2 асуулт байна.

1. Эрүүл мэндийн даатгалын шинэчлэлийг хэрхэн хийх гэж байна? Дэлхийд хувийн даатгалаас эхлээд тогтолцоо нь хэвшээд тогтчихсон. Манай улсад эрүүл мэндийн даатгал, эмнэлгүүд нь сайдынхаа баруун, зүүн 2 карманд явдаг. Өөрөөр хэлбэл сайд маань зүүн халаасан дахь мөнгөө баруундаа өгчихдөг гаж тогтолцоо байгаа юм. Үүнийг салгах ямар эрх зүйн боломж, санал бодол байна вэ?

2. Мөн эмийн чанарын асуудал. Үүнийг сайжруулах талаар ямар бодлого хэрэгжүүлэх вэ? Боломжтой нэг нь гаднаас захиж уудаг.

Д.Рэгдэл: ЭМДС-ын сан болон эмнэлгүүд нь сайдынхаа баруун, зүүн 2 халаасанд явдаг гаж тогтолцоог салгах нь зүйтэй