Үүлэн тооцооллын чиглэлээр үйл ажиллагаа явуулдаг “Novasoft” компаний захирал Э.Тогтуунтай ярилцлаа.

- Үүлэн тооцооллын технологи ямар давуу талтай вэ?

Үүлэн технологи бол програм хангамжийн хөгжлийн шинэ үе шат. Уг технологийг ашиглахад програм худалдан авч компьютер, гар утсан дээр суулгах шаардлагагүй. Бүх үйлдлийг хариуцсан ганцхан дата төв ажилладаг. Сар болгон хэрэглэгчид тодорхой хэмжээний төлбөр төлөөд онлайн орчинд ажилладаг интернет үйлчилгээний хэлбэр. Өөрөөр хэлбэл тухайн хүн файлаа хаа нэг тийшээ зөөх, компьютер дээрээ хадгалах хэрэггүй. Файл хадгалсан флаш алдагдах, компьютер вирусдэх эрсдэлээс хол байна гэсэн үг. Хэрэглэгч өөрийн файлаа хаанаас ч хандаад ашиглаж болно.

- Үүлэн тооцооллыг ашигласнаар нягтлан бодох бүртгэлийн салбарт ямар асуудлуудыг шийдэх вэ?

Нийт аж ахуй нэгжүүдийн 90 хувь нь жижиг дунд аж ахуй нэгж. Тэдний ажлыг хөнгөвчилж, зардлыг хэмнэх хэрэгтэй. Одоо ашиглагдаж буй програмууд 500 мянгаас нэг сая төгрөгний үнэтэй. Аж ахуй нэгж болгон програм худалдан авах боломжгүй учраас олонхи нь гар аргаар тайлангаа гаргадаг. Ажил дээрээ нойр хоолоо хасан суудаг нягтлангууд үүлэн тооцооллыг ашигласнаар гэртээ сууж байгаад ажлаа хийх бололцоотой болно. Өндөр хүчин чадалтай компьютерийн ч хэрэг байхгүй.

- Онлайн орчинд мэдээлэл алдагдахаас хэрэглэгчид болгоомжилдог. Тухайн аж ахуй нэгжийн мэдээллийн нууцлалыг хэрхэн хангах вэ?

Үүлэн тооцооллын компаниуд хэрэглэгчдийнхээ өмнө мэдээллийн аюулгүй байдлыг хангах өндөр хариуцлага үүрдэг. Олон улсад ашигладаг сүүлийн үеийн нууцлалын технологийг ашиглана.

- Үүлэн тооцооллын чиглэлээр ажиллах зах зээлийн боломж хэр байна вэ? Хэрэглэгчид хэрхэн хүлээж авч байна?

Олонхи хэрэглэгчид мэдээллийн нууцлал, аюулгүй байдлын ач холбогдлыг ойлгодоггүй. Зөв ойлголтыг бий болгохын тулд компаниуд багагүй цаг хугацаа зарцуулах шинжтэй байна. Технологийн дэвшил энэ чиглэлд явж буй учраас зах зээлийн боломж их байгаа.

- Шинэ технологи нэвтрүүлэхэд эрх зүйн зохицуулалттай холбоотой асуудал үүсдэг үү?

Шинэ технологи, тэр дундаа үүлэн тооцоолол эрх зүйн тусгай зохицуулалт шаарддаг. Хувь хүний нууцын тухай хууль, Өгөгдөл хадгалах тухай хууль гэх мэтээр олон хууль хэрэгтэй.

- Манай програм хангамжийн компаниуд төлөвшиж чадсан уу?

Бүрэн төлөвшөөгүй. Хөрөнгө босгох боломж хомс ч санаачлага гаргаад ажиллавал амжилт олно. Түүнчлэн өндөр мэдлэгтэй боловсон хүчин бидэнд үгүйлэгддэг. Чадварлаг хүмүүс гадаадад ажиллахаар явчихдаг. Тиймээс боловсролын байгууллагууд анхаарч ажиллах хэрэгтэй байна.

Э.Тогтуун: Олонхи аж ахуй нэгж мэдээлэл нууцлахын ач холбогдлыг ойлгодоггүй