Өнгөрсөн баасан гариг буюу /2026.04.24/-ны өдрийн чуулганы хуралдаанаар Монгол Улсын засаг захиргаа, нутаг дэвсгэрийн нэгж, түүний удирдлагын тухай хуульд өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төслийг эцэслэн баталлаа. Энэхүү хуулийн төслийг УИХ-ын гишүүн У.Отгонбаяр, А.Ариунзаяа, Б.Жаргалан, М.Нарантуяа-Нара, Б.Найдалаа, Э.Болормаа нар (2025.07.09)-нд өргөн барьж байсан юм.

Хууль батлагдсанаар аймаг, нийслэл, сум, дүүргийн ИТХ-ын төлөөлөгчдийн 30 хүртэлх хувь нь төрийн захиргааны алба хаших боломжтой эрх зүйн орчин бүрдлээ.

Түүнчлэн, Улсын Их Хурлаас батлагдсан Монгол Улсын Засаг захиргаа, нутаг дэвсгэрийн нэгж, түүний удрирдлагын тухай хуулийн шинэчилсэн найруулга бодитоор хэрэгжих боломжтой болохын зэрэгцээ аймаг, нийслэл, сум, дүүргийн иргэдийн Төлөөлөгчдийн Хурлын төлөөлөгч нарын эрх зүйн байдал ижил тэгш түвшинд хүрэх, төлөөлөгч нарын ГУЧИН хувь нь төрийн захиргааны албан хаагч болсноор төлөөлөгч нарын үйл ажиллагааны баталгаа хангагдах эрх зүйн үндэслэл бүрдэх юм.

УИХ-ын гишүүн Ж.Алдаржавхлан:Сум, дүүргийн иргэдийн хурлын төлөөлөгч нэгт, ажил хийж болохгүй, хоёрт, цалин байхгүй, гуравт, урамшуулал байхгүй. Бүх талаар ажил хийх бололцоогүй болчхож байгаа. Хэрвээ энэ байдал цаашдаа үргэлжлэх юм бол зөвхөн мөнгөтэй хүн л сум, дүүргийн иргэдийн хуралд гарч сууна. Тийм учраас сум, дүүрэгт энэ асуудлыг шийдвэрлэхийн тулд тодорхой хэмжээний хүмүүс нь төрийн алба хаших нь зүйтэй байна гэж үзсэн юм. Энэ бол амьдралаас гарч ирсэн шалгуур.

УИХ-ын гишүүн П.Батчимэг: Монгол Улсын Үндсэн хуулийн дараа орохоор ийм том хууль. цар хүрээний хувьд Монгол Улсын Үндсэн хуулийн дараа орохоор ийм том хууль. Энэ хуулийн 38 дугаар зүйлийн 38.6 дээр сумын ИТХ-ын төлөөлөгчдийн 3/1 нь хүртэлх хувь нь төрийн захиргааны албан хаагч байж болно гэж заагаад өгчихсөн Энэ зохицуулалтыг Монгол Улсын Үндсэн хуульд заасан хүн бүр хууль шүүхийн өмнө эрх тэгш байх зарчмыг зөрчиж байна.

ИТХ-ын төлөөлөгчдийн 30 хүртэлх хувь нь төрийн захиргааны алба хаших боломж бүрдлээ