Нийслэлийн нутгийн захиргааны байгууллагуудын мэдээллийн технологийн албан хаагчдын дунд “UB IT-2026” хэлэлцүүлгийг өнөөдөр зохион байгууллаа. Хэлэлцүүлгийг нийслэлийн Засаг дарга бөгөөд Улаанбаатар хотын захирагчийн Мэдээллийн технологийн асуудал хариуцсан зөвлөх Б.Нарантуяа нээж үг хэлэв. Тэрбээр энэхүү үйл ажиллагаа нь нийслэлийн хэмжээнд баримталж буй мэдээллийн технологийн нэгдсэн бодлогыг танилцуулах, кибер аюулгүй байдлын эрсдэлийг бууруулах, төсөл, хөтөлбөрүүдийн уялдаа холбоог сайжруулах болон салбарын мэргэжилтнүүдийн мэдлэг, чадварыг дээшлүүлэх зорилгоор анх удаа зохион байгуулж буйг онцоллоо.Энэ үеэр НЗДТГ-ын Мэдээллийн технологийн газрын Дэд бүтэц, техникийн хяналтын хэлтсийн дарга Б.Түмэнбаяр “Арга хэмжээнд нийслэлийн нутгийн захиргааны байгууллагуудын 120 албан хаагч болон хувийн хэвшлийн төлөөлөл оролцож байна. Хэлэлцүүлгийн гол зорилго нь мэдээллийн технологийн чиглэлээр сүүлийн жилүүдэд хэрэгжүүлсэн болон цаашид хэрэгжүүлэх томоохон төсөл, хөтөлбөрүүдийг танилцуулах, байгууллага хоорондын уялдаа холбоог сайжруулах, албан хаагчдад мэдлэг олгоход чиглэж байна. Өнгөрсөн хугацаанд нийслэлийн Теле камерын нэгдсэн төв болон дэд төвүүдийг есөн дүүрэгт байгуулж, камерын хяналтын тогтолцоог нэгдсэн удирдлагад шилжүүллээ. Мөн нийтийн тээврийн нэгдсэн системийг ашиглалтад оруулж, 2025 оны аравдугаар сараас хэрэглээнд нэвтрүүлсэн. Цаашид энэ онд хиймэл оюун ухааныг нутгийн захиргааны байгууллагуудын үйл ажиллагаанд дөрвөн чиглэлээр нэвтрүүлэхээр төлөвлөж байна. Дэлхийн банктай хамтран Улаанбаатар хотын гэрлэн дохио, авто зогсоолын системийг бүрэн цахимжуулах, албан хаагчдыг чадавхжуулах сургалт, хэлэлцүүлгийг зохион байгуулахаар ажиллаж байна” гэв.“UB IT-2026” хэлэлцүүлэгт төр болон хувийн хэвшлийн төлөөллүүд оролцож, дараах сэдвүүдийн хүрээнд мэдээлэл солилцлоо:“Нийслэлийн цахим бодлого, кибер аюулгүй байдлын стратеги” сэдвээр НЗДТГ-ын Мэдээллийн технологийн газар,“Төрийн байгууллагуудын нэгдсэн систем болох GOV.MN” сэдвээр Төрийн цахим үйлчилгээний зохицуулалтын газар,“Төрийн мэдээллийн нэгдсэн сүлжээнд холбогдсон байгууллагуудын системийн эмзэг байдал” сэдвээр ТЕГ-ын Мэдээллийн аюулгүй байдлын газар болон Кибер халдлага зөрчилтэй тэмцэх Үндэсний төв,Сүлжээний аюулгүй байдлын ухаалаг шийдэл, инновацлаг техник технологийн талаар хувийн хэвшлийн төлөөлөл танилцуулга хийлээ.Хэлэлцүүлгийн төгсгөлд салбартаа идэвх зүтгэл гарган ажиллаж, амжилт гаргасан мэргэжилтнүүдэд шагнал, дурсгалын зүйлс гардуулав. Энэхүү хэлэлцүүлэг нь төр, хувийн хэвшлийн хамтын ажиллагааг бэхжүүлж, нийслэлийн нутгийн захиргааны байгууллагуудын мэдээллийн аюулгүй байдлыг шинэ түвшинд гаргахад чухал түлхэц боллоо гэдгийг оролцогчид онцолсон юм.
Одоогоос 50 жилийн өмнө АНУ дахь хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэдийн эрхийн хөдөлгөөн ингэж эхэлжээ. Манай баг өчигдөр Ялгаварлан гадуурхалтаас ангид байх тухай шинэ хуулийн төслийн хэлэлцүүлгээ эхэлсэн. Харин цагаан сарын өмнө Саадгүй орчин, хүртээмжтэй үйлчилгээний тухай үзэл баримтлалаа яамдуудаар явж танилцуулсан. Яагаад гэж үү? Яагаад гэвэл энэ бол зүгээр нэг эрх зүйн нэмэлт зохицуулалт биш, харин нийгмийн ёс зүйн суурь зарчмыг хуульчилж баталгаажуулах алхам хийхээс өөр аргагүй учраас л ингээд байгаа юм. Зарим эрх баригчид ёс зүйн л асуудал шүү дээ Сараа минь гэж түвэгшээж, тэр бүү хэл Хүний эрхийн комисс нь хүртэл ийм хууль байх шаардлагагүй гэж дүгнэхийг харлаа. Мэдээж Ёс зүй ба хууль хоёр ялгаатай ойлголт. Ёс зүй бол “зөв, буруу”-гийн тухай бидний дотоод ухамсар, нийгмийн үнэт зүйл. Харин хууль бол төрөөс албан ёсоор баталж, зөрчвөл хариуцлага тооцдог доод хязгаарын зохицуулалт, мэдэж байнаа би. Бид ёс зүйг бүрэн хуульчилж чадахгүй. Хэн нэгнийг хайрлах, хүндэтгэх, шударга байхыг хуульчилж албадна гэвэл эрх чөлөөнд халдана. Гэхдээ бусдын эрх, нэр төр, боломжид хохирол учруулж буй үйлдлийг хуульчлах ёстой. Ялангуяа өөрсдийгөө хамгаалах нийгмийн, эдийн засгийн, бие махбодын боломж харьцангуй сул байгаа эмзэг бүлгийн хувьд төрийн хамгаалалт зайлшгүй шаардлагатай.Яагаад эмзэг бүлгийг онцолж байна вэ?Учир нь ялгаварлан гадуурхалт бүгдэд адилхан нөлөөлдөггүй. Нэг хүнд тохиолдсон үл тоомсорлол нөгөөд нь амьдралын боломж хаагдах шалтгаан болдог. Хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэн ажлын ярилцлагад ороод орчин нь хүртээмжгүйгээс болж оролцож чадахгүй бол энэ нь хувь хүний “азгүйтэл” биш — системийн ялгаварлалт. Ахмад настан үйлчилгээ авч чадахгүй бол энэ нь “насных нь асуудал” биш — бодлогын дутагдал. Эмэгтэй, хүүхэд, хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэн, цөөнх бүлгийн төлөөлөл эрхээ эдэлж чадахгүй байвал энэ нь зөвхөн ёс зүйн алдаа биш, харин хууль эрх зүйн хамгаалалт, тогтолцоонд дутагдал байгаагийн л илрэл. Өчнөөн бодлогын судалгаа нийтлэл бий. Тиймээс зарим ёс зүйг хуульчлах нь зайлшгүй болчихоод байна, тэр дундаа Ялангуяа хүний эрх, нэр төр, тэгш боломжтой холбоотой асуудлыг “сайхан сэтгэл”-д найдаж орхиж болохгүй. Хууль бол ёс зүйн хамгийн доод босго. Хэн нэгэн хүнийг гадуурхахгүй байх, доромжлохгүй байх, боломжийг нь хаахгүй байх нь хүн ёсны мөн чанар байхаас гадна хуулийн шаардлага байх ёстой. Гэхдээ бидний зорилго зөвхөн хуультай болчихоор бүх юм болчих ч юм бас биш лд. Хууль айдсаар/санкцаар хэрэгждэг бол ёс зүй ухамсраар хэрэгждэг. Угтаа бол #хөгжил гэдэг бол хүмүүс хууль зөрчихөөс айсандаа биш, харин зөвийг ойлгосондоо бусдын эрхийг хүндэлдэг нийгэм юм.Ялгаварлан гадуурхалтын эсрэг хууль, болон саадгүй орчны хуулиуд бол эмзэг бүлгийг “онцгой эрхтэй” болгох тухай биш. Харин тэднийг бусдын адил тэгш боломжтой болгох тухай. Энэ бол давуу эрхийн асуудал биш — шударга ёсны асуудал билээ. Хэрэв бид ёс зүйгээ хуульчилж чадвал нийгмийн доод босго дээшилнэ. Харин ёс зүйгээ ухамсарлаж чадвал нийгмийн соёл бүхэлдээ дээшилнэ.
Улсын онцгой комиссын гишүүн, Хүнс, хөдөө аж ахуй, хөнгөн үйлдвэрийн сайд М.Бадамсүрэн хаваржилт хүндэрсэнтэй холбогдуулан Дорнод аймгийн Халхгол суманд ажиллалаа. Халхгол суманд их цас орж, үргэлжилсэн цасан шуурга шуурч, байгалийн гамшигт үзэгдэл болсон тул сумын хэмжээнд өндөржүүлсэн бэлэн байдлын зэрэгт шилжүүлэн ажиллаж байна.Тэрбээр сумын Онцгой комиссын хуралдаанд оролцож цаг үеийн мэдээлэл сонссоны дараа, аймгийн Засаг дарга Ш.Ёл болон Онцгой комиссын гишүүдийн хамт байгалийн гамшигт үзэгдэл их цасан шуурганд нэрвэгдэн амь эрсэдсэн иргэдийн ар гэрт очиж эмнгэнэл илэрхийлэв.Тус суманд 2026 оны хоёрдугаар сарын 21-23-ны өдрүүдэд цасан шуурганд 75 өрхийн 701 иргэн, 90 хашаа саравч өртөж, 43 мянга гаруй мал урууджээ. Одоогийн байдлаар (2026.03.07) 33 мянга гаруй малыг нь олжээ. Малчид цаг агаарын нөхцөл байдлаас хамаарч уруудсан малынхаа эрэлд бүрэн явж чадахгүй байгаа ч зам харгуй гаргасан морьтой зорчих боломжит газруудаар эрлийн арга хэмжээгээ үргэлжлүүлж байгаа юм.Гамшигт өртсөн айл өрхүүдийн хашаа саравчийг цаснаас цэвэрлэх, дарагдсан мал гаргах, зам харгуй нээх ажилд 102 техник хэрэгсэл, 378 хүн хүч дайчлан ажиллаж, нийт 1450 км зам харгуй нээхээс 1206 км замыг гаргаж, 82 өрхийн хашаа, саравчийг бүрэн цэвэрлэж дуусжээ.Аймаг, сумын Онцгой комиссоос цаг агаарын сэрэмжүүлэг мэдээг иргэд, малчдад тогтмол хүргэх, сумын аюулгүйн нөөцөөс өвс тэжээл тараах, Улсын онцгой комисс болон бусад байгууллагын хандив тусламжийг зохих журмын дагуу шуурхай хуваарилах, уй гашуу тохиолдсон гэр бүлд сэтгэлзүйч ажиллуулах зэргээр гамшгийн хариу арга хэмжээг шуурхай зохион байгуулан ажиллаж байна.
Монгол Ардын намын Ерөнхий Нарийн Бичгийн дарга Я.Содбаатар, Нарийн бичгийн дарга Б.Пүрэвдагва болон УИХ-ын гишүүдийн хамт Ховд аймагтаа ажиллаж, иргэдтэй уулзлаа. Монгол Ардын намын Ерөнхий Нарийн Бичгийн дарга Я.Содбаатар “Цэгцэлье, чөлөөлье” илтгэл тавьж, Монгол Ардын намын бодлого шийдвэр, МАН-ын дарга Н.Учралын “Чөлөөлье” санаачилгыг танилцуулсан юм. Чөлөөлье санаачилгын хүрээнд:-Эдийн засгийн чөлөөлөлт-Эрх зүйн чөлөөлөлт-Ногоон хөгжлийн чөлөөлөлт-Авлигын эсрэг чөлөөлөлт хийнэ.Уулзалтад УИХ-ын гишүүн Б.Заяабал, О.Номинчимэг болон МАН-ын Хууль, эрх зүйн хэлтсийн дарга Г.Төгөлдөр, Гадаад харилцааны хэлтсийн дарга Б.Мандхай нар оролцлоо.
УИХ-ын дарга Н. Учрал болон УИХ, Засгийн газрын зарим гишүүдийн хамт Хөвсгөл аймгийн иргэдтэй уулзаж, төрөөс хэрэгжүүлж буй бодлого, үйл ажиллагааны талаар мэдээлэл өгч, санал бодлыг нь сонслоо.Уулзалтын эхэнд УИХ-ын дарга Н. Учрал “Чөлөөлье” санаачилга, “Эрх чөлөөний дөрвөн зам – Дөрвөн чөлөөлөлт” бодлогын хүрээнд хэрэгжүүлэх ажлууд болон УИХ-ын хаврын чуулганаар хэлэлцэж батлах хуулийн төслүүдийн талаар танилцуулсан юм. аймагт нийгмийн салбарын суурь үйлчилгээ тодорхой хэмжээнд сайжирсан ч хөгжлийн дараагийн шатанд дэд бүтэц, үйлдвэрлэл, ажлын байр хамгийн чухал хэрэгцээ болж байгааг иргэд онцолж байна. Ялангуяа хөдөө аж ахуй, мал аж ахуйд түшиглэсэн үйлдвэрлэлийг хөгжүүлэх, өрхийн болон жижиг үйлдвэрлэлийг дэмжих замаар орон нутагт тогтвортой ажлын байр бий болгох шаардлага өндөр байгааг хэлж байлаа.Иргэдээс гаргасан саналуудаас:• Хөвсгөл аймгийн Хөгжимт драмын театрын шинэ барилгын санхүүжилтийг 2027 оны улсын төсөвт тусгах• Зарим томоохон хөрөнгө оруулалтын төслүүдийг судалж, үе шаттайгаар шийдвэрлэхээр болов.2026 онд Хөвсгөл аймагт: • Ерөнхий боловсролын сургууль – 10• Цэцэрлэг – 6• Эмнэлэг – 2• Зам, гүүр – 6• Бусад бүтээн байгуулалт гээд нийт 59 төсөл, арга хэмжээ хэрэгжинэ.Мөн Хатгал – Ханх чиглэлийн 180 км хатуу хучилттай авто замын барилгын ажил энэ жил эхэлнэ. Энэхүү зам ашиглалтад орсноор аялал жуулчлал, худалдаа, бүс нутгийн эдийн засгийн идэвхжилд чухал түлхэц өгнө.
УИХ дахь Монгол- Япон найрамдлын бүлгийн даргын хувиар мэндчилгээ дэвшүүлж, хундага өргүүлэв. Өнгөрсөн оны 7 дугаар сард Цог жавхлант эзэн хаан Эрхэм дээд хатны хамтаар монголын тал нутагт айлчилсан нь алтан үсгээр бичигдэх түүхэн үйл явдал болохын зэрэгцээ манай ард түмний сэтгэлд улам илүү ойр дотно, танил болсон билээ.Япон улстай тогтоосон хамтын ажиллагаа, харилцаа нь Монгол улсын гадаад харилцааны бодлогод онцгой байр суурь эзэлдэг бөгөөд Япон улс нь бидний хувьд гуравдагч чухал хөрш, Тусгай Стратегийн дотно түнш бөгөөд монгол улсын эдийн засаг, санхүүгийн хүнд бэрх цаг үе бүхэнд тусламжийн гараа харамгүй сунгаж ирсэнийг манай ард түмэн сайн мэднэ. Энэ өдөр хоёр орны харилцаанд онцгой үүрэг гүйцэтгэж ирсэн, одоо ч гүйцэтгэж байгаа олон хүндтэй эрхмүүдтэй уулзаж ярилцаж, санал солилцох сайхан байлаа. Үнэхээр хүн төвтэй харилцаа, жирийн ард иргэдийн хоорондын хамтын ажиллагаа чухал байр суурь эзэлдгийг тэдний ярианаас сонсож байв. Эзэн хаан, эрхэмсэг хатанд эрүүл энхийг хүсээд, цаашид хоёр орны түншлэл улам зузааран хөгжих, ард түмний эв нэгдэл, хамтын ажиллагаа илүү бэхжих, Монгол Япон орон цэцэглэн хөгжих, дэлхий дахинаа энх тайван найрамдал батжихын төлөө ерөөл өргөлөө.
Улаанбаатар хотын өсөн нэмэгдэж буй эрчим хүчний хэрэглээг тэнцвэржүүлэх зорилгоор нийслэлээс Дулааны тавдугаар цахилгаан станцыг барихаар төлөвлөсөн. Өнөөдрийн байдлаар төслийн талбайн геодезийн 142 цооног өрөмдлөгийн ажлыг дууссан. Ирэх дөрөвдүгээр сард станцын барилга угсралтын суурийн ажлыг эхлүүлэх юм.Дулааны тавдугаар цахилгаан станц нь 340 Гкал дулаан, 300 МВт цахилгаан үйлдвэрлэх суурилагдсан хүчин чадалтай бөгөөд Баянгол дүүргийн 20 дугаар хорооны нутаг дэвсгэрт ДЦС-2-ын үнсэн сангийн талбайд барина. Төслийн гүйцэтгэгчээр "Митайм Интернэйшнл" компани шалгарч, төр, хувийн хэвшлийн түншлэлээр төслийг хэрэгжүүлж байна. Тус станц нь Улаанбаатар хотын баруун хойд хэсгийг орон сууцжуулахад цахилгаан, дулааны томоохон эх үүсвэр болох юм.Дулааны тавдугаар цахилгаан станц нь 2х150 МВт хүчин чадал бүхий хоёр блоктой байна. Агаар мандалд хаягдах утааны хийд агуулагдах NOx, SO2-ыг хянах хяналтын системтэй эргэлтэд буцлах үет шаталттай CFB технологитой зуух ашиглана. Станцыг усны хэрэглээг бууруулсан агаарын хөргөлттэй конденсатортай, хаягдал усаа эргүүлэн ашиглах байгальд ээлтэй шийдлээр барихаар төлөвлөсөн. Төсөл хэрэгжиж эхэлснээр жилд 2.2 тэрбум кВт.цаг цахилгаан эрчим хүч үйлдвэрлэнэ. Бүрэн хүчин чадлаараа ажилласан үед жилд дулааны ачаалал 4.8 сая ГДж байхаар ТЭЗҮ-ээр тооцоолсон. Цахилгаан үйлдвэрлэлийн 90 хувийг төвийн сүлжээнд нийлүүлж, үлдсэн 10 хувийг станцын дотоод хэрэглээнд зарцуулна.
Олон улсын эмэгтэйчүүдийн эрхийг хамгаалах өдрийг тохиолдуулан “Хассуурь сан” шинэ байрандаа үйл ажиллагаагаа албан ёсоор эхлүүлж, Баянгол дүүргийнхээ эмэгтэйчүүдийн төлөөллийг хүлээн авч уулзан санал хүсэлт солилцож, баярын мэндчилгээ дэвшүүллээ. “Хассуурь сан” нь төрөл бүрийн сургалт, арга хэмжээг явуулдаг бөгөөд бүх насны, бүх салбарын иргэдийн боловсрол, эрүүл мэндийг дэмжих, чөлөөт цагийг зөв боловсон, үр бүтээлтэй өнгөрүүлэх, хувь хүний хөгжлийг дэмжихэд чиглэсэн үйл ажиллагааг хэрэгжүүлдэг. Мөн нийтийн сайн сайхны төлөө үнэ төлбөргүй сургалт зохион байгуулах, хүмүүнлэгийн үйл ажиллагаа явуулах зорилготой сайн дурын байгууллага юм. “Хассуурь сан”-г зорин ирсэн хүн бүхэнд манай үүд хаалга үргэлж нээлттэй байх болно.Энэ дашрамд нийгмийн бүхий л салбарын хөгжил дэвшилд өөрийн үнэтэй хувь нэмрийг оруулж яваа эрхэм ээжүүд, охид, бүсгүйчүүд та бүхэндээ эрүүл энх, аз жаргал, амжилт бүтээлээр дүүрэн байхыг хүсэн ерөөе. Та бүхний ухаан, хөдөлмөр, халуун сэтгэл нь зөвхөн гэр бүл төдийгүй улс орны хөгжил дэвшилд үнэтэй хувь нэмэр оруулж байдаг билээ. Хайр халамж, итгэл урам, сайхан инээмсэглэлээрээ хорвоог чимж байдаг эрхэм ээжүүд, бүсгүйчүүд та бүхэндээ удахгүй болох Олон улсын эмэгтэйчүүдийн эрхийг хамгаалах өдрийн баярын мэндийг өргөн дэвшүүлье.
Финландын Парламентын гишүүд өөрийн улсын хөрөнгө оруулагч, бизнес эрхлэгчдийн хамтаар Монгол Улсад ирнэ. Тэд Монгол Улсын уул уурхай, эрчим хүч, аялал жуулчлалын салбарт хувийн хэвшилтэй хамтран ажиллахыг сонирхож байна. Монгол-Финландын Парламентын найрамдлын бүлгийн даргын хувиар Финланд Улсад ажиллаж байна. Финланд Улсын Хелсинк хот Парламентын ордонд албан уулзалтыг хийлээ. Финланд-Монгол Улсын парламентын найрамдлын бүлгийн дарга Вилле Скинари болон Парламентын гишүүн Инга, Монгол Улсыг хавсран суух Элчин сайд Микко Киннунин нартай Монгол-Финландын Засгийн газар хоорондын комиссын дарга, Боловсролын Сайд П.Наранбаяр болон ГХЯ төлөөлөл, ЭСЯ-ны бүрэлдэхүүний хамтаар албан уулзалт хийлээ. Уулзалтаар хамтран хэрэгжүүлэх боломжит бодит төслүүдийг хэлэлцлээ. -Digital Forest MonitoringФинландын дэвшилтэт технологийг ашиглан хиймэл дагуулын мониторинг, ойн түймэр илрүүлэх, хортон шавьжийн хяналт, хууль бус мод бэлтгэлийг илрүүлэх системийг Монголын тайга бүсэд нэвтрүүлэх.-Climate Smart Forestry хүрээнд нүүрстөрөгч шингээх ойжуулалт, мод үржүүлгийн автомат үйлдвэр байгуулах, ойн нөхөн сэргээлт, "Тэрбум мод” хөдөлгөөнийг дэмжих-Уугуул иргэдийн хамтын ажиллагаа буюу Финланд – Саами, Монгол – Цаатан хүрээнд тайга экосистем хамгаалах, цаа бугын аж ахуй, уугуул иргэдийн тогтвортой амьжиргааг дэмжинэ. Энэ нь НҮБ-ын Indigenous Peoples policy-той нийцнэ.-Илгээлт-2100 хөтөлбөр. Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн “Илгээлт - 2100” -г дэмжиж Финландын их сургуулиудад инженер, байгалийн ухаан, технологийн чиглэлээр суралцах Монгол оюутнуудын тоог нэмэгдүүлэх. -Лапланд буюу Финланд улсын хойд хэсэг, Арктикын тойрогт амьдардаг уугуул иргэд болох Цаачидыг Монгол Улсын Цаачидтай холбох, Хөвсгөл - Ромейнива хоёр хотын хооронд найрамдалт харилцаа тогтоох. 2026 оны 08 сард болох НҮБ Талуудын бага хуралд оролцохыг урилаа.
Финландын Лапланд – Цаа буга, Санта Клаус, Хойд туяаны нутагтай Хөвсгөл аймгийг эгч дүүсийн холбоотой болгох, цаачид судлаачидтай уулзах, уугуул иргэдтэй уулзах ажлууд үргэлжилж байна. Соёл, аялал жуулчлал солилцоо хийх, Цаачид харилцан айлчлах, амьдрах, туршлага судлах аялалыг төлөвлөж байна. Хойд Европын Лапланд бол өвлийн үлгэр шиг газар. Энэ нутагт эртнээс Сами (цаачин) ард түмэн амьдарч, цаа буга маллан амьдарсаар ирсэн. Цаа буга нь тэдний амьдралын салшгүй хэсэг бөгөөд унаа, хоол хүнс, хувцас гээд олон зүйлд ашиглагддаг. Өвлийн цасан дундуур цаа бугаар чарга чирүүлэн явах нь Лапландын хамгийн өвөрмөц уламжлалын нэг юм. Дэлхий даяар хүүхдүүдийн мэддэг Санта Клаус ч бас энэ нутгийг “гэр” гэж ярьдаг. Финландын Рованиеми хотын ойролцоох Санта Клаусын тосгон-д жуулчид очиж Санта Клаустай уулзах, захиа илгээх, цаа бугын чаргаар аялах боломжтой. Жил бүр мянга мянган хүн Зул сарын баярын уур амьсгалыг мэдрэхээр энд ирдэг. Лапландын бас нэг гайхамшиг бол Хойд туяа (Aurora Borealis). Нарнаас ирсэн энерги дэлхийн соронзон оронтой мөргөлдөх үед тэнгэрт ногоон, ягаан, цэнхэр гэрлүүд бүжиглэх мэт харагддаг. Энэ үзэгдлийг 9-р сараас 3-р сарын хооронд хамгийн сайн харж болно. Товчхондоо Лапланд бол Сами цаачдын соёл, Санта Клаусын домог, Хойд туяаны гайхамшиг гурвыг нэг дор мэдрэх боломжтой дэлхийн хамгийн сонирхолтой өвлийн аяллын газруудын нэг юм.