УИХ-ын чуулганы /2025.12.26/-ны өдрийн хуралдаанаар Зөвшөөрлийн тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төсөл болон хамт өргөн мэдүүлсэн хуулийн төслүүдийг хэлэлцлээ.Хэлэлцэж буй асуудалтай холбогдуулан гишүүд асуулт асуулаа.УИХ-ын гишүүн П.Сайнзориг:2002 онд баталсан хуулийн араас явж батлуулаад, хүндрэл бэрхшээл, сайжруулах зүйлийг нь 3 жил дотроо оруулж ирээд, сайжруулах гээд явж буй нь хамгийн сайн жишиг. Бид урьд нь хууль батлаад мартчихдаг. Тэгээд хандлагууд байдаг юм. Энэ хуулийг түрүү жил баталсан энэ жил хүрч болохгүй гэдэг хандлага байдаг. Тухайн хуульд алдаа гарсан бол дор нь засах ёстой. Ингэхийн тулд байнгын ажиллагаатай парламент байж байгаа. Энэ хандлагыг бид анхаарч эвдэж өөрчилж магадгүй. Өчигдөр баталсан хууль байж болно, алдаа байж, бизнест хүндрэл учруулж байвал өнөөдөр оруулж ирээд засах ёстой. Энэ бол сайн жижиг. Монгол Улсын Үндсэн хуульд зааснаар зөвхөн иргэд, ААНБ-д тусгай зөвшөөрөлтэй эсвэл энгийн зөвшөөрөлтэй гээд бусад үйл ажиллагааг чөлөөтэй эрхлэх боломжтой. Гэтэл энэ хуулийн нэмэлт өөрчлөлт дээр бид нар жоохон ухрах гээд байна. Тусгай зөвшөөрөл энгийн зөвшөөрлөөс гадна мэдэгдэл гэдэг зүйлтэй болчихлоо. Уг нь энэ мэдэгдэлтэй, мэдэгдэлгүйгээс үл хамаараад бизнесийг эрхлэх нь зөв. Энэ эрх чөлөө, эрх нь байгаа.
УИХ-ын чуулганы /2025.12.26/-ны өдрийн хуралдаанаар Зөвшөөрлийн тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төсөл болон хамт өргөн мэдүүлсэн хуулийн төслүүдийг хэлэлцлээ.Хэлэлцэж буй асуудалтай холбогдуулан гишүүд асуулт асууж, байр сууриа илэрхийллээ. УИХ-ын гишүүн Ж.Алдаржавхлан:Нэгдүгээрт, Ажлын хэсгийнхэн анхаармаар юм байна лээ. Тусгай зөвшөөрөл өгдөг хүнээс илүү тусгай зөвшөөрлийг бүрдүүлэх материалууд нь хүмүүсийг их зовоож байгаа. Үүнийг хуульдаа тусгаж өгмөөр байна. Жишээ нь, иргэдээс ирсэн хамгийн их ирдэг гомдлууд юун дээр байна вэ гэвэл 8 нэрийн бараа ч юм уу, янз бүрийн ресторан, цайны газар ажиллуулах гэхлээр эрүүл мэндийн газраас ХХААГ-аас ажлын байрны дүгнэлт гэж нэг айхтар юм авдаг гэнэ. Ажлын байрны дүгнэлтийг авахын тулд ганцхан байцаагчийг маш удаан хүлээдэг юм байна. Маш удаан хүлээдэг цаг завыг нь хардаг, 30 хоног хүлээдэг, 14 хоног хүлээдэг, тэр хүнийг машинаар очиж авдаг буцаагаад хүргэж өгдөг. Энэ мэт тусгай зөвшөөрлөөсөө илүү түүнийг бүрдүүлэх материалын жагсаалт гэж нэг аймшигтай хүнд суртал байна. Үүнийг хэрхэр вэ, нэг тийш нь болгох хэрэгтэй. Архины зөвшөөрөл авахад галын аюулгүй байдлын дүгнэлт, ажлын байрны дүгнэлт, дүрс бичлэгийн тодорхойлолт гэх мэт материалыг бүрдүүлэх 3-4 сар болдог гэж байна. Тэгэхлээр энэ юмнуудыг цахимжуулж шийдэхгүй бол иргэдийн асуудал шийдэгдэхгүй юм байна лээ. Зөвхөн тусгай зөвшөөрөл өгдөг хүн рүү бид онилоод байдаг. Гэтэл материалыг бүрдүүлэхэд оролцдог албан тушаалтнуудын асуудлыг бид нар огт ярихгүй байна.Үүнийг уг хуульдаа оруулж өгөөч ээ. Хоёрдугаарт, би байнгын хороонд ярьсан. Зөвхөн тусгай зөвшөөрөл өгдөг тэгээд хянадаггүй байгууллагын асуудлыг энэ хуулийн хүрээнд нэг тийш нь болговол яасан юм!
УИХ-ын чуулганы /2025.12.26/-ны өдрийн хуралдаанаар Зөвшөөрлийн тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төсөл болон хамт өргөн мэдүүлсэн хуулийн төслүүдийг хэлэлцлээ.УИХ-ын гишүүн Л.Соронзонболд:Зөвшөөрлийн хууль орж ирснээр дагаад 90 гаруй хуульд өөрчлөлт орохоор байгаа. Бүх төрлийн зөвшөөрөл дээр бүрдүүлэх бичиг баримт маш том хэсгийг эзэлдэг.Иргэн хүн зөвшөөрөл хүсэхэд шаардлагатай бичиг баримтыг төрийн байгууллага, банк, аливаа лавлагааг Е-Мongolia аппликейшнаар дамжуулж зөвшөөрөл олгох хүсэлтээ явуулдаг ийм схемийг хуульд хэр нарийн тусгасан бэ?Хоёрдугаарт, байгууллагуудын хувьд И-Бизнесийн тусламжтайгаар мэдээллийг автоматаар солилцдог болох хэрэгтэй. Тухайн мэдээллийг ийм байгууллагын хүсэлтийн дагуу тодорхойлолт, лавлагааг хүргүүлэх байдлаар ажилладаг нэгдсэн систем болгох тал дээр ажлын хэсэг төсөл дээрээ тусгасан зүйлээ хуваалцаач!
УИХ-ын чуулганы /2025.12.26/-ны өдрийн хуралдаанаар Зөвшөөрлийн тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төсөл болон хамт өргөн мэдүүлсэн хуулийн төслүүдийг хэлэлцлээ.УИХ-ын гишүүн Х.Тэмүүжин: Зөвшөөрлийн тухай хууль тогтоомжийг дэмжиж байгаа. Нийгэмд ухаалаг бус, утга учир муутай, чирэгдэл зардал ихтэй, хүнд суртал, ойлгомжгүй байдлыг дөвийлгөсөн байдлууд авлигыг бий болгодог. Үүнийг зогсоохын тулд Зөвшөөрлийн хууль гэж ерөнхий код руу оруулах гэж байгаа юм. Гэхдээ судалгаатай хийхгүй бол эрсдэл бий. 2022 оны 6 сарын 17-нд баталсан Зөвшөөрлийн хууль дээр Галт зэвсгийн тухай хуулиас давсан галт зэвсэг түүний дагалдах хэрэгсэл гэдэг үг ороод ирсэн. Энэ нь гааль дээр галт зэсвгийн хараа, дуран гэх эд хэрэгслийг оруулахад зөвшөөрөл шаардлагатай юм байна гэдэг маргаан дагуулсан. Цагдаагийн байгууллага нь Галт зэвсгийн тухай хуулиар ийм бүрэн эрх манайд олгоогүй гэчихээр иргэд учраа олохоо байна. Гааль дээр нэг юм ярина цагдаа дээр нэг өөр юм ярина. Хууль хоорондын нийцэл болон үндсэн зохицуулалт юу шийдэж байгааг ойлгохгүйгээр зөвшөөрлийн хэсгийг бичихээр гажиг үүсдэг. Сумтай холбоотой хонгио толгой гэх мэтчилэн тээвэрлэхэд тусгай машин хэрэггүй гэтэл зөвшөөрлийн хууль дээр тусгай машин байх ёстой гээд биччихэж байгаа юм. Дарийг тээвэрлэхэд жилдээ юм уу, 2 жилдээ нэг удаа л тээвэрлэх байх. Угсрагдчихсан байгаа сум бол тэсэрч дэлбэрэхгүй шүү дээ. Тэгэхээр ААН дээр ухаалаг биш, утга учир муутай, зардал нэмсэн оновчгүй зохицуулалт тавиад хуульчилчихаж байгаа юм. Гэтэл тэсэрч дэлбэрэх бодисын тээвэрлэлт тусдаа бизнес шүү дээ. Амьдралд байдаг зүйлүүдийг нь судалж хууль хийхгүй бол албан тасалгааны цонхоор амьдрал сайхан харагдана аа гэдэг шиг ААН бизнес эрхэлж байгаа иргэдэд утга учир муутай, хүнд суртал, давхар зардал, албан тушаалтнаа эрх мэдэлжүүлсэн үг, өгүүлбэр биччихээр дунд нь иргэний хувьд асуудлаа шийдэх арга зам нь авлига болчихоод байгаа юм. Дэлхийд галт зэвсгийг хянаж байгаа гуравхан л арга бий. Тусгай зөвшөөрөл өгч байгаа. Гол төмөр, замаг, хайрцаг анги. Энэ 3 нийлбэл галт зэвсэг. Бусад дээр нь тусгай зөвшөөрөл байхгүй. Зөвшөөрлийн хууль дээр дагалдах хэрэгсэл гээд биччихээр бууны хөл авсан ч тусгай зөвшөөрөлтэй болчихоод байна.
УИХ-ын чуулганы /2025.12.26/-ны өдрийн хуралдаанаар Зөвшөөрлийн тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төсөл болон хамт өргөн мэдүүлсэн хуулийн төслүүдийг хэлэлцлээ.Хэлэлцэж буй асуудалтай холбогдуулан гишүүд асуулт асуулаа.УИХ-ын гишүүн О.Номинчимэг:Төрийн хүнд суртал багасгах, үүнээс үүдэлтэйгээр авлига, давуу байдал бий болгох гэдэг асуудлыг багасгах, ёстой цэгцлэх, ёстой гэдэг энэ үзэл санааны хүрээнд дэмжиж байгаа. Гэхдээ маш олон нарийн зохицуулалтыг тусгасан хууль учраас няхуур харах ёстой гэдгийг цохон тэмдэглэе. Нэг, Зөвшөөрлийн тухай хуулийг 2022 онд батлаад 2023 оны 1 сарын 1-нээс хэрэгжсэн. Энэ хууль 3 жил хэрэгжихэд хууль нь муудаа нөхцөл байдал нь сайжраагүй байгаад байна уу ? Эсвэл хэрэгжилтийн механизм нь сул байгаад учраас ахиц дэвшил гарахгүй байна уу.Хоёр, Эрх чөлөөг иргэд, ААН-үүддээ олгоё гэж байна. Гэтэл Засгийн газар, Эдийн засаг хөгжлийн сайд нь МХЕГ-ыг буцаагаад байгуулна гэж зарлаад явж байна. Үүнтэй яаж уялдах юм бэ. Гурав, Жишээ нь би Тамхины хяналтын тухай хэрэгтэй хууль хийчихье гэж оруулж байсан.Тамхины хяналтын хууль дээр зөвшөөрөл мэдэгдэл болгоод ороод ирж байгаа юм. Тамхины хяналтын тухай хуулийн 6.1-ийг хүчингүй болгож байгаа юм байна. Үүн дээр тамхи үйлдвэрлэх, импортлох, экспортлох, худалдаалах орчин нөхцөл болон тамхин дахь хорт бодисын агууламжийн талаар эрүүл мэндийн дүгнэлтийг эрүүл мэндийн яам гаргах ийм нөхцөл байгаа. Үүнийг хүчингүй болгохоор ямар ч хорт бодистой хамаагүй тамхи, тамхин бүтээгдэхүүн орж ирэх нөхцөлийг бүрдүүлэхгүй юу.
УИХ-ын чуулганы /2025.12.26/-ны өдрийн хуралдаанаар Зөвшөөрлийн тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төсөл болон хамт өргөн мэдүүлсэн хуулийн төслүүдийг хэлэлцлээ.УИХ-ын гишүүн: Л.Энх-АмгаланЭнэ хууль дээр том дэвшлүүд гарсан. Үүнийг хүлээн зөвшөөрөх ёстой. Хэрэгжилт дээр манайхан нугалаа хийдэг, энэ нь технологи болчихсон ард түмэн. Өнгөрсөн 30 жилийн хугацаанд манай төрийнхний таргалсан хувийнхний турсан 2 бол Дагдангийн эхнэрийн таргалсан, Цэрмаагийн турсан хоёртой тэнцэнэ гэдэгтэй яг л адилхан, дүйцэхүйц үйл явдал болсон. Өнөөдөр бизнесийнхэн татвар гэхээс илүү бизнесийн үйл ажиллагаа явуулах гэж байгаа баялаг бүтээгч нар зөвшөөрлөө сунгах эс үгүй бол оруулж ирсэн бараа бүтээгдэхүүнээ бүртгүүлэх гэдэг том босго давна гэдэг үнэхээр хүнд. Төрд залуучууд орох гэж шунаж, үхэлдээд бид нарын ярьж сурснаар цүнх баригч нар орох гээд гүйлдээд байдаг нь гарын үсэгний дон. Энэ нь тарифтай болчихсон. Зөвшөөрлийн цаана төрийн хүнд суртал, төрийн авлига, албан тушаалын дон, эрх мэдлүүд үүний цаана л нуугдаж байгаа юм.
